در شرایطی که قیمت قطعات کامپیوتر افزایش پیدا کرده است، خرید یک SSD سریع‌تر همیشه به معنای تجربه بهتر نیست. اگر برای نصب ویندوز و اجرای برنامه‌های اصلی از یک SSD NVMe استفاده می‌کنید و به فضای بیشتری برای بازی‌ها، فایل‌ها و نرم‌افزارها نیاز دارید، یک SSD ساتا می‌تواند انتخابی اقتصادی و کاربردی باشد. تفاوت سرعت این دو نوع حافظه در انتقال فایل‌های حجیم و بعضی کارهای حرفه‌ای محسوس است، اما در بسیاری از استفاده‌های روزمره، پرداخت هزینه بیشتر برای NVMe لزوماً تغییر چشمگیری ایجاد نمی‌کند.

تقسیم کردن فضای یک SSD یا هارد به چند پارتیشن در ویندوز ۱۱ دیگر مثل گذشته برای افزایش سرعت سیستم انجام نمی‌شود. یک SSD حتی با یک پارتیشن اصلی هم می‌تواند ویندوز و برنامه‌ها را بدون مشکل اجرا کند. با این حال، پارتیشن‌بندی هنوز برای مرتب کردن فایل‌ها، نصب هم‌زمان چند سیستم‌عامل و ساده‌تر شدن مدیریت اطلاعات کاربرد دارد.

نکته مهم این است که پارتیشن‌های مختلف همچنان روی همان SSD یا هارد فیزیکی قرار دارند. بنابراین اگر خود SSD خراب شود، داشتن درایو C و D روی همان دیسک به تنهایی از اطلاعات شما محافظت نمی‌کند. برای محافظت واقعی از فایل‌های مهم باید نسخه پشتیبان روی یک حافظه یا دستگاه دیگر هم داشته باشید.

اگر فضای خالی درایو C در ویندوز ۱۱ کم شده باشد، یکی از راه‌های کاربردی برای جلوگیری از پر شدن آن، تغییر محل ذخیره محتوای جدید است. ویندوز ۱۱ به شما اجازه می‌دهد محل پیش‌فرض ذخیره برنامه‌های جدید، اسناد، موسیقی، تصاویر و ویدیوها را به یک درایو دیگر مانند D تغییر دهید. مایکروسافت نیز این قابلیت را در بخش تنظیمات ذخیره‌سازی ویندوز قرار داده است.

این روش به‌خصوص زمانی مفید است که درایو C ظرفیت کمی داشته باشد و یک هارد یا SSD دیگر با فضای آزاد در اختیار داشته باشید. نکته مهم این است که این تنظیم فقط روی محتوای جدید تأثیر می‌گذارد و فایل‌ها یا برنامه‌هایی که قبلاً روی C قرار گرفته‌اند، خودکار جابه‌جا نمی‌شوند.

اگر روی کامپیوتر دسکتاپ خود یک یا چند درگاه M.2 را پر کرده‌اید و هنوز به فضای ذخیره‌سازی بیشتری نیاز دارید، قبل از تعویض مادربورد یک راه ساده‌تر را بررسی کنید. تقریباً هر مادربورد دسکتاپ امروزی چند درگاه SATA دارد و می‌توان از آن‌ها برای اضافه کردن SSD یا هارد دیسک استفاده کرد.

اگر فضای درایو ویندوز ۱۱ رو به اتمام است، لازم نیست بلافاصله سراغ نرم‌افزارهای پاک‌سازی جانبی بروید. خود ویندوز چند ابزار داخلی برای پیدا کردن فایل‌های موقت، فایل‌های قدیمی و داده‌هایی که دیگر کاربردی ندارند در اختیار شما قرار می‌دهد. مهم‌ترین این ابزارها Storage Sense و Cleanup recommendations هستند و ابزار قدیمی Disk Cleanup هم همچنان در ویندوز قابل استفاده است.

نکته مهم این است که این ابزارها برای حذف فایل‌های شخصی طراحی نشده‌اند و می‌توان نحوه عملکردشان را تنظیم کرد. البته اگر اجازه پاک‌سازی خودکار سطل بازیافت یا پوشه Downloads را بدهید، فایل‌های موجود در این بخش‌ها ممکن است طبق زمان‌بندی تعیین‌شده حذف شوند. بنابراین بهتر است قبل از فعال کردن پاک‌سازی خودکار، گزینه‌های مربوط به فایل‌های شخصی را بررسی کنید.

ویندوز ۱۱ روی سخت‌افزارهای جدید می‌تواند سریع و روان باشد، اما تفاوت آن با تجربه‌ای که بسیاری از کاربران از ویندوز XP و ویندوز ۷ به یاد دارند فقط به قدرت سخت‌افزار مربوط نمی‌شود. تعداد سرویس‌های پس‌زمینه، برنامه‌های داخلی، قابلیت‌های جدید و برنامه‌هایی که هنگام ورود به ویندوز اجرا می‌شوند، همگی روی مصرف منابع سیستم اثر دارند.

در واقع برای بررسی سرعت ویندوز نباید فقط به نسخه سیستم‌عامل نگاه کرد. مقدار رم، نوع حافظه ذخیره‌سازی، پردازنده، برنامه‌های Startup و حتی تعداد پردازش‌های فعال می‌توانند تجربه کار با سیستم را تغییر دهند. مایکروسافت نیز کمبود فضای ذخیره‌سازی، برنامه‌های Startup زیاد، نرم‌افزارهای قدیمی و سخت‌افزار ضعیف را از عوامل رایج کند شدن ویندوز معرفی می‌کند.