در HDMI 1.4 قابلیتی اضافه شد که قرار بود کابل HDMI را از یک رابط صرفاً تصویری و صوتی به مسیری برای انتقال شبکه هم تبدیل کند. این قابلیت با نام HDMI Ethernet Channel یا HEC شناخته میشد و روی کاغذ میتوانست اینترنت را بدون کابل شبکه جداگانه بین دستگاههای سازگار جابهجا کند.
ایده جذاب بود: تلویزیون به شبکه وصل میشد و دستگاههایی مانند کنسول بازی و پخشکننده بلوری یا گیرنده سینمای خانگی میتوانستند از همان اتصال شبکه استفاده کنند. اما HEC برخلاف ARC هرگز به یک قابلیت رایج در محصولات خانگی تبدیل نشد. استاندارد HDMI همچنان این قابلیت را تعریف میکند اما استفاده از آن به پشتیبانی واقعی دستگاهها و کابل سازگار وابسته است.
HDMI Ethernet Channel چیست و چگونه کار میکرد؟
HDMI Ethernet Channel قابلیتی است که در استاندارد HDMI 1.4 معرفی شد و امکان انتقال داده شبکه از طریق اتصال HDMI را فراهم میکرد. این کانال میتوانست ارتباط دوطرفه Ethernet را با سرعت حداکثر ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه فراهم کند. در طراحی استاندارد، هدف این بود که دستگاههای سازگار بتوانند بدون کابل شبکه جداگانه از یک اتصال شبکه مشترک استفاده کنند.
در چنین سناریویی تلویزیون میتوانست به شبکه متصل باشد و دستگاههای دیگری که از HEC پشتیبانی میکردند از طریق HDMI به آن دسترسی پیدا کنند. البته صرف داشتن HDMI 1.4 کافی نبود؛ سازنده باید HEC را در سختافزار دستگاه پیادهسازی میکرد و کابل مورد استفاده نیز باید از نوع مناسب HEC میبود. HDMI Licensing نیز صراحتاً اعلام کرده است که قابلیتهای مختلف HDMI 1.4 الزاماً در همه محصولات پیادهسازی نمیشوند.
چرا HDMI Ethernet Channel هیچوقت فراگیر نشد؟
مشکل اصلی این بود که HEC برای عملکرد مفید به دو دستگاه سازگار نیاز داشت. حتی اگر کابل مناسب در اختیار داشتید، در صورتی که تلویزیون یا دستگاه متصل از HEC پشتیبانی نمیکرد، کانال شبکه قابل استفاده نبود. این موضوع باعث شد خرید کابل دارای Ethernet بهتنهایی هیچ فایدهای برای بیشتر کاربران نداشته باشد.
زمان معرفی HEC نیز چندان مناسب نبود. تلویزیونهای هوشمند هنوز مانند امروز فراگیر نشده بودند و اتصال شبکه در محصولات سرگرمی خانگی معمولاً از طریق Ethernet یا Wi-Fi انجام میشد. از طرف دیگر تولیدکنندگان باید علاوه بر درگاه شبکه معمولی، سختافزار و پشتیبانی نرمافزاری HEC را نیز در محصولات خود پیاده میکردند.
مشکل دیگری هم وجود داشت. HDMI 1.4 قابلیتهای مختلفی را معرفی کرد اما سازندگان مجبور نبودند همه آنها را در محصولات خود قرار دهند. بنابراین وجود عبارت HDMI 1.4 روی یک دستگاه به این معنی نبود که HEC نیز روی آن فعال است.
چرا HDMI ARC موفق شد اما HEC نه؟
جالب است که HEC و Audio Return Channel یا ARC تقریباً همزمان در HDMI 1.4 معرفی شدند اما سرنوشت متفاوتی پیدا کردند. دلیل مهم این تفاوت، مشکلی بود که هرکدام قرار بود حل کنند.
ARC یک مشکل رایج در تلویزیون و سیستم صوتی را برطرف میکرد. تلویزیون میتوانست صدای دریافتی از منابع داخلی خود را از همان کابل HDMI به ساندبار یا گیرنده صوتی برگرداند و به کابل صوتی جداگانه نیاز نباشد. HDMI Licensing نیز ARC را دقیقاً با هدف کاهش کابل مورد نیاز برای انتقال صدای برگشتی معرفی کرده است.
HEC اما به شرایط متفاوتی احتیاج داشت. برای اینکه ارزش واقعی خود را نشان دهد، تلویزیون باید نقش یک نقطه اتصال شبکه را ایفا میکرد و دستگاههای دیگر نیز باید HEC را پشتیبانی میکردند. در آن دوره چنین ساختاری هنوز به نیاز عمومی کاربران تبدیل نشده بود.
به همین دلیل ARC توانست به یک قابلیت کاربردی در تلویزیونها و گیرندههای صوتی تبدیل شود اما HEC در محصولات مصرفی بسیار محدود باقی ماند. منابع فنی نیز سالها بعد همچنان از تعداد بسیار کم محصولات سازگار با Ethernet over HDMI خبر میدهند.
آیا هر کابل HDMI میتواند اینترنت را منتقل کند؟
خیر. این یکی از رایجترین سوءبرداشتها درباره HEC است. وجود عبارت HDMI 1.4 یا حتی پشتیبانی از قابلیتهای تصویری HDMI 1.4 بهتنهایی به معنی پشتیبانی کابل از Ethernet نیست.
برای استفاده از HEC باید کابل سازگار با Ethernet داشته باشید. HDMI برای این منظور دو نوع کابل مشخص کرده بود: Standard HDMI Cable with Ethernet و High Speed HDMI Cable with Ethernet. هر دو نوع دارای کانال اختصاصی HEC هستند و نوع مناسب باید بر اساس نیاز تصویری سیستم انتخاب شود.
از طرف دیگر حتی یک کابل کاملاً سازگار هم نمیتواند HEC را به دستگاهی اضافه کند که سختافزار آن از این قابلیت پشتیبانی نمیکند. بنابراین اگر روی یک کابل عبارت HDMI with Ethernet مشاهده میکنید، نباید تصور کنید که با اتصال آن به هر تلویزیون یا لپتاپی اینترنت از HDMI عبور خواهد کرد.
آیا HDMI Ethernet Channel هنوز در HDMI 2.1 و HDMI 2.2 وجود دارد؟
HEC همچنان بخشی از قابلیتهای تعریفشده در اکوسیستم HDMI است و HDMI Licensing در توضیحات رسمی خود همچنان HDMI Ethernet Channel را به عنوان یک قابلیت معرفیشده در HDMI 1.4b فهرست میکند. در عین حال، نسخههای جدیدتر HDMI تمرکز بسیار بیشتری روی افزایش پهنای باند تصویر و قابلیتهایی مانند وضوح بالاتر و نرخ نوسازی بیشتر داشتهاند.
نکته مهم این است که HDMI 2.1 یا HDMI 2.2 به معنی وجود Ethernet روی هر درگاه HDMI نیست. همان اصل قدیمی پابرجاست: قابلیت مورد نظر باید توسط دستگاهها پشتیبانی شود و کابل مناسب نیز در اختیار باشد.
بنابراین اگر تلویزیون جدیدی دارید و میخواهید چند دستگاه را با اتصال سیمی به شبکه متصل کنید، نباید صرفاً به نسخه HDMI اعتماد کنید. مشخصات دقیق تلویزیون و دستگاههای متصل را بررسی کنید. در بیشتر تجهیزات امروزی استفاده مستقیم از Ethernet یا Wi-Fi راه معمول اتصال شبکه است.
چرا ایده HDMI با Ethernet جذاب بود اما شکست خورد؟
HEC از نظر ایده مشکل عجیبی نداشت. حذف یک کابل اضافی از سیستم سینمای خانگی و امکان اشتراک اتصال شبکه بین چند دستگاه میتوانست مدیریت کابلها را سادهتر کند. خود استاندارد HDMI نیز این قابلیت را برای همین هدف طراحی کرده بود.
مشکل این بود که برای مفید شدن HEC باید زنجیرهای از شرایط همزمان برقرار میشد: تلویزیون باید HEC داشته باشد، دستگاه دیگر نیز باید HEC داشته باشد و کابل نیز باید از Ethernet پشتیبانی کند. در حالی که Ethernet و Wi-Fi بهصورت مستقل و با هزینه و پیچیدگی قابل قبول در دسترس بودند.
امروز هم اگر روی کابل HDMI عبارت with Ethernet را ببینید، این ویژگی بیشتر یک قابلیت تخصصی و کمکاربرد است تا چیزی که باید در هر سیستم خانگی از آن استفاده کنید. حتی منابع فنی امروزی نیز تأکید میکنند که HEC تنها در صورتی فعال میشود که هر دو دستگاه متصل از آن پشتیبانی کنند.
جمعبندی
HDMI Ethernet Channel یکی از قابلیتهای کمتر شناختهشده HDMI 1.4 بود که قرار بود انتقال تصویر و صدا را با شبکه در یک کابل ترکیب کند. این قابلیت میتوانست ارتباط Ethernet تا سرعت ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه را از طریق HDMI برقرار کند اما برای استفاده به دستگاههای سازگار و کابل مخصوص نیاز داشت.
در عمل HEC هیچوقت مانند ARC فراگیر نشد. گسترش Wi-Fi و وجود Ethernet مستقل در بسیاری از دستگاهها باعث شد انگیزه سازندگان برای پیادهسازی آن محدود بماند. به همین دلیل HDMI 1.4 به معنی داشتن اینترنت روی HDMI نیست و حتی کابل دارای برچسب Ethernet نیز بدون پشتیبانی دستگاهها نمیتواند اتصال شبکه ایجاد کند.
سادهگو